Kepengin kendisi ne kadar sağlam olursa olsun, onu her gün kaldırıp indiren parça motordur. Yanlış seçilmiş bir motor sürekli zorlanır, ısınır ve erken arıza verir; doğru seçilmiş bir motor ise yıllarca sessizce çalışır. Biz Bursa’da kepenk motoru seçimi, montajı ve değişimi yapıyor, manuel kepenklere motor takıyor, limit ve kumanda ayarlarını yapıyoruz.
Bu sayfada kepenk motorlarının üç ana tipini, hangisinin hangi kepenge uygun olduğunu, motorun içindeki küçük ama önemli parçaları ve motor değişiminin ne zaman gerektiğini anlattık.
Motor kepengi nasıl kaldırır?
Kepengi oluşturan şeritler, yani lameller, kapının üstündeki kutuda duran yatay bir boruya bağlıdır. Bu boruya mil denir. Motor mili döndürür; mil döndükçe lameller üzerine sarılır ve kepenk yukarı çıkar. Motor ters yöne döndüğünde lameller açılır ve kepenk iner.
Motorun görevi yalnızca döndürmek değildir. Kepengi doğru noktada durdurmak, durduğu yerde tutmak ve kendini aşırı ısınmaya karşı korumak da motorun ve ona bağlı parçaların işidir.
Üç ana kepenk motoru tipi
Tüp (boru tipi) motor
Adından da anlaşılacağı gibi uzun, silindir biçimli bir motordur ve milin içine yerleştirilir. Dışarıdan hiç görünmez. Sessiz çalışır, kutuda ek yer kaplamaz. Alüminyum kepenkler, ev ve garaj kepenkleri ve hafif mağaza kepenkleri için en yaygın çözümdür.
Merkezi (ortadan) motor
Milin ortasına, mil üzerine geçirilerek takılan bir motordur. Ağır çelik ve galvaniz dükkân kepenklerinde çok yaygındır. Mil içindeki dengeleme yaylarıyla birlikte çalışabilir, bu da motorun yükünü hafifletir. Genellikle elektrik kesintisinde kepengi elle açmaya yarayan bir zincir ya da kol düzeneği bulunur.
Yandan zincirli, redüktörlü motor
Kutunun yanına monte edilen ve mili zincir ya da doğrudan bağlantıyla döndüren bir motordur. Redüktör, motorun hızını düşürüp gücünü artıran dişli kutusudur. Bu motorlar fabrika, depo ve lojistik merkezlerindeki büyük, ağır ve gün içinde çok sık açılan kepenkler için tasarlanmıştır. Bakım ve değişim için ulaşılması kolaydır.
Motor tiplerini yan yana koyalım
| Özellik | Tüp motor | Merkezi motor | Yan zincirli motor |
|---|---|---|---|
| Takıldığı yer | Milin içi | Milin ortası | Kutunun yanı |
| Uygun kepenk | Hafif, alüminyum | Ağır çelik, galvaniz | Çok büyük, endüstriyel |
| Görünüm | Hiç görünmez | Kutu içinde kalır | Dışarıdan erişilir |
| Çalışma sesi | Çok sessiz | Orta | Orta |
| Elle açma | Bazı modellerde manivela ile | Genellikle zincir veya kol | Genellikle zincir |
| Sık kullanıma uygunluk | Orta | İyi | Çok iyi |
| Tipik yer | Ev, garaj, mağaza | Çarşı ve sanayi dükkânı | Fabrika, depo |
Motor gücü neye göre seçilir?
Motor seçiminde en önemli ölçü kepengin ağırlığıdır. Ağırlık; kepengin genişliğine, yüksekliğine ve lamel tipine göre hesaplanır. Aynı ölçüdeki bir çelik kepenk, alüminyum kepenge göre çok daha ağırdır ve daha güçlü bir motor ister.
Bunun dışında şunlara bakıyoruz:
- Kullanım sıklığı: Günde iki kez açılan bir dükkân kepengiyle gün boyu açılıp kapanan bir depo kepengi aynı motoru istemez.
- Yay durumu: Mil içinde sağlam yaylar varsa motorun yükü azalır; yaylar gevşemişse motor bu yükü de taşımak zorunda kalır.
- Mil çapı ve kutu boşluğu: Motorun fiziksel olarak sığması gerekir.
- Pay bırakmak: Motoru tam sınırında değil, hesaplanan ağırlığın biraz üzerinde seçmek ömrünü uzatır.
Motoru yöneten küçük parçalar
Kumanda alıcı kartı: Kumandadan gelen sinyali alıp motora aç, kapat ya da dur komutu veren elektronik karttır. Bazı motorlarda içine gömülü, bazılarında ayrı bir kutudadır. Kumandanın çekmemesi çoğu zaman bu kartla ya da kumandanın kendisiyle ilgilidir.
Limit ayarı: Motorun kepengi nerede durduracağını belirleyen ayardır. Doğru ayarlanmazsa kepenk yukarıda kutuyu zorlar ya da aşağıda yere bastırmaya devam eder. Limit zamanla kayabilir ve yeniden ayarlanması gerekir.
Termik koruma: Motor aşırı ısındığında onu geçici olarak durduran güvenlik parçasıdır. Kepenk arka arkaya çok sık çalıştırıldığında devreye girer. Motor soğuyunca kendiliğinden yeniden çalışır.
Fren ve düşme önleyici: Merkezi ve yan motorlarda motor durduğunda kepengi yerinde tutan bir fren bulunur. Ağır kepenklerde ayrıca, mil ya da bağlantıda bir kopma olursa kepengin kontrolsüz düşmesini engelleyen düzenekler kullanılabilir.
Motoru nasıl çalıştırmak istersiniz?
Motor seçildikten sonra sıra, ona nasıl komut vereceğinize gelir. En yaygın seçenekler şunlardır:
- Uzaktan kumanda: Araçtan ya da sokaktan kepengi açmanızı sağlar. Her basışta kodunu değiştiren değişken kodlu kumandalar, sinyali kopyalanmaya karşı daha güvenlidir.
- İç buton: Dükkânın içinden aç, kapat ve dur komutu verir.
- Anahtarlı şalter: Dışarıdan yalnızca anahtarı olanın kepengi çalıştırmasını sağlar. Kumanda kaybolduğunda yedek çalıştırma yolu olarak da işe yarar.
- Telefonla kontrol: Bazı alıcı kartlara eklenebilen modüllerle kepenk bir telefon uygulamasından da çalıştırılabilir. Bu seçeneğin uygun olup olmadığı motorun ve kartın modeline bağlıdır.
Elektrik kesilince motorlu kepenk ne olur?
Motor elektrikle çalıştığı için kesintide kepenk kumandaya tepki vermez. Bu nedenle her motor tipinde elle açmaya yarayan bir yol planlanmalıdır. Merkezi ve yan motorlarda bu genellikle aşağı sarkan bir zincir ya da kol, bazı tüp motorlarda ise kutunun altından takılan bir manivelayla yapılır. Sık kesinti yaşanan yerlerde motora akülü yedek güç ünitesi eklenerek kepengin kesinti sırasında da bir süre çalışması sağlanabilir. Montaj gününde elle açmanın nasıl yapıldığını mutlaka uygulamalı olarak gösteriyoruz.
Manuel kepenge motor takılabilir mi?
Çoğu durumda evet. Kayhan, Setbaşı ya da İnegöl çarşısındaki eski dükkânlarda kullanılan manuel kepenklerin çoğu, lameller ve raylar sağlamsa motorlu hale getirilebilir. Keşifte kepengin ağırlığını, mil çapını, kutu içinde motora yer olup olmadığını ve elektriğin nereden getirileceğini kontrol ediyoruz. Ardından uygun motoru takıyor, limit ayarını yapıyor ve kumandaları tanıtıyoruz. Genel bilgi için otomatik kepenk sayfamıza bakabilirsiniz.
Motor değişimi ne zaman gerekir?
Her motor arızası değişim gerektirmez. Ancak şu belirtiler motorun ömrünün sonuna geldiğini gösterebilir:
- Motor sargısı yanmış, yanık kokusu geliyor
- İç dişliler dağılmış, motor dönüyor ama mil dönmüyor
- Fren artık kepengi tutamıyor, kepenk kendi ağırlığıyla aşağı kayıyor
- Kondansatör ve kart değişse bile arıza kısa sürede tekrarlıyor
- Kepenk daha ağır bir lamelle yenilendi ve eski motor artık yetersiz
Uğuldayan ama dönmeyen bir motorda sorun çoğu zaman kondansatördür, yani motorun ilk kalkışta güç almasını sağlayan küçük bir elektrik parçasıdır. Bu durumda motoru değiştirmek gerekmeyebilir. Arıza belirtilerinin tamamı için kepenk tamiri sayfamıza göz atabilirsiniz.
Fiyatı neler etkiler?
Kepenk motoru fiyatı tek başına motorun kendisinden ibaret değildir. Fiyatı belirleyen başlıca etkenler:
- Motor tipi ve taşıma kapasitesi
- Mil değişimi ya da bağlantı parçası gerekip gerekmediği
- Kumanda sayısı, buton veya anahtarlı şalter tercihi
- Akülü yedek güç, emniyet bandı gibi ek donanımlar
- Elektrik hattının uzunluğu ve montaj zorluğu
- Eski motorun sökülmesi
Motor montajı nasıl yapılıyor?
- Kepengin ölçüsünü, lamel tipini ve yay durumunu kontrol ediyoruz.
- Ağırlığı hesaplayıp uygun motor tipini ve gücünü belirliyoruz.
- Yazılı teklif hazırlıyor, onayınızla montaj gününü planlıyoruz.
- Kepengi güvenli şekilde sabitleyip eski motoru ya da manuel düzeneği söküyoruz.
- Yeni motoru takıyor, elektrik bağlantısını yapıyoruz.
- Üst ve alt limitleri ayarlıyor, kumandaları ve butonları tanıtıyoruz.
- Kepengi birkaç kez çalıştırıyor, elle açma düzeneğini gösterip teslim ediyoruz.
Motorun ömrünü uzatmak için
- Kepengi arka arkaya gereksiz yere açıp kapatmayın; motor ısınır.
- Raylardaki toz ve kumu temizleyin; sürtünme motoru zorlar.
- Kepenk ağırlaşmışsa ya da ses yapmaya başlamışsa bekletmeyin.
- Yılda en az bir kez limit, fren ve bağlantı kontrolü yaptırın.
Düzenli kontrol ve parça değişimi için bakım ve yedek parça sayfamıza bakabilirsiniz.
Bursa’da motor montajı ve servisi
Kepenk motoru montajı ve değişimi için Bursa’nın tüm ilçelerinde ücretsiz keşif yapıyoruz. İletişim sayfamızdan talep bırakabilirsiniz. Motorunuz şu an çalışmıyor ve iş yeriniz açılamıyorsa gece, hafta sonu ve bayram dâhil 7/24 servis hattımıza ulaşabilirsiniz.
